🔹 Operators ni nini?
Operator ni alama maalum (symbol) inayotumika kufanya kazi fulani kama mahesabu, kulinganisha, au kuunganisha maandishi.
Mfano wa operators ni kama ifuatavyo:
+ kwa kuongeza
- kwa kutoa
* kwa kuzidisha
/ kwa kugawanya
== kwa kulinganisha
&& kwa “AND” (masharti mawili lazima yakidhi)
🔹 Expressions ni nini?
Expression ni mchanganyiko wa thamani (values), vigezo (variables), na operators unaotoa matokeo moja.
Mfano:
$total = $price + $tax;
Katika mfano huu, $price + $tax ni expression inayojumuisha operator ya +.
Matokeo yake yanawekwa kwenye variable $total.
⚙️ Aina Kuu za Operators katika PHP
1️⃣ Arithmetic Operators (Hesabu)
Hizi ni operators zinazotumika kufanya mahesabu ya kawaida kama kuongeza, kutoa, kuzidisha n.k.
Operator Maana Mfano
+ Kuongeza $x + $y
- Kutoka $x - $y
* Kuzidisha $x * $y
/ Kugawanya $x / $y
% Bakio (remainder) $x % $y
Mfano wa kutumia:
<?php
$x = 10;
$y = 3;
echo "Jumla ni: " . ($x + $y) . "<br>";
echo "Tofauti ni: " . ($x - $y) . "<br>";
echo "Zidisha ni: " . ($x * $y) . "<br>";
echo "Gawa ni: " . ($x / $y) . "<br>";
echo "Bakio ni: " . ($x % $y);
?>
2️⃣ Assignment Operators
Hizi hutumika kuweka thamani kwenye variable au kuongeza/kuondoa thamani iliyopo.
Operator Maana Mfano Maelezo
= Kuweka thamani $x = 5 Inahifadhi 5 kwenye $x
+= Ongeza kisha hifadhi $x += 3 Sawa na $x = $x + 3
-= Toa kisha hifadhi $x -= 2 Sawa na $x = $x - 2
Mfano:
<?php
$x = 10;
$x += 5; // $x sasa ni 15
echo $x;
?>
3️⃣ Comparison Operators (Kulinganisha)
Hutumika kulinganisha thamani mbili na kurudisha matokeo ya kweli (TRUE) au uongo (FALSE).
Operator Maana Mfano Matokeo
== Sawa na $x == $y TRUE kama ni sawa
!= Sio sawa $x != $y TRUE kama sio sawa
> Kubwa kuliko $x > $y TRUE kama $x ni kubwa
< Ndogo kuliko $x < $y TRUE kama $x ni ndogo
Mfano:
<?php
$a = 8;
$b = 5;
if($a > $b){
echo "A ni kubwa kuliko B";
} else {
echo "A sio kubwa kuliko B";
}
?>
4️⃣ Logical Operators (Mantiki)
Hizi hutumika kuunganisha masharti zaidi ya moja.
Operator Maana Mfano
&& AND (masharti yote lazima yakidhi) ($x > 0 && $y > 0)
` `
! NOT (kinyume chake) !($x > 0)
Mfano:
<?php
$age = 20;
$hasID = true;
if($age >= 18 && $hasID){
echo "Unaruhusiwa kuingia.";
} else {
echo "Samahani, hauruhusiwi.";
}
?>
5️⃣ String Operators
Hizi hutumika kuunganisha maandishi (strings).
Operator Maana Mfano
. Unganisha maandishi $txt1 . $txt2
.= Ongeza maandishi $txt1 .= $txt2
Mfano:
<?php
$first = "Karibu ";
$second = "Faulink!";
echo $first . $second;
?>
Matokeo:
Karibu Faulink!
🎯 Hitimisho
Kwa ufupi, operators na expressions ni msingi wa mahesabu, maamuzi, na logic katika PHP.
Ukiweza kuyamudu haya, utaweza kuandika programu zenye nguvu na akili zaidi.
🔗 Links Muhimu
🌐 Tembelea tovuti yetu kwa mafunzo zaidi:
👉 https://www.faulink.com
🎥 Tazama video ya maelezo kamili hapa:
👉
🧩 Kazi ya Nyumbani
Jaribu kuandika script ndogo ya PHP inayokokotoa wastani wa alama 3 za mwanafunzi na kuamua kama amefaulu au la kwa kutumia if, &&, na ||.
Mfano:
<?php
$math = 80;
$english = 75;
$science = 68;
$average = ($math + $english + $science) / 3;
if($average >= 70){
echo "Umefaulu kwa wastani wa: " . $average;
} else {
echo "Umepata wastani wa: " . $average . " - Boresha jitihada zako!";
}
?>